Bydd y Rhwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol – rhwydwaith rhyngddisgyblaethol o glinigwyr, ymchwilwyr, cleifion ac arloeswyr blaenllaw – yn ymuno â chonsortiwm gwerth £50 miliwn ledled y DU sy'n ymroddedig i fynd i'r afael ag anghydraddoldebau mewn clefyd cardiofasgwlaidd (CVD).
Mae CVD yn cyfrannu at chwarter yr holl farwolaethau yn y DU (26%), ac mae tua 400,000 o bobl yn byw gydag ef yng Nghymru yn unig. Ond nid yw'n effeithio ar bawb yn gyfartal, a gall ffactorau fel hil, rhyw neu hyd yn oed byw mewn cymunedau gwledig neu ddifreintiedig eich rhoi mewn risg uwch o gael y clefyd.
Bydd Consortiwm Her Anghydraddoldebau Clefydau Cardiofasgwlaidd NIHR, mewn partneriaeth â Sefydliad Prydeinig y Galon, yn canolbwyntio ar fynd i'r afael ag anghydraddoldebau yn y grwpiau risg uwch hyn. Mae hefyd yn ceisio mynd i'r afael ag anghydraddoldebau mewn canlyniadau CVD rhwng menywod a dynion.
Fel rhan o'r fenter hon, bydd y Rhwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol yn defnyddio'r cyllid i gyflymu ymchwil ac arloesi ar gyfer ymwybyddiaeth, canfod a thrin pwysedd gwaed uchel ac ymwybyddiaeth a rheoli colesterol, yn uniongyrchol i bobl Cymru.
Gyda rhwydwaith cardiofasgwlaidd sydd eisoes wedi'i sefydlu, sy'n cynnwys aelodau ar draws prifysgolion, byrddau iechyd ac elusennau Cymru ac wedi'i ariannu gan Sefydliad Prydeinig y Galon ac Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru, mae'r Rhwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol mewn sefyllfa unigryw i arwain a gweithredu gofal iechyd trawsnewidiol arloesol, dan arweiniad ymchwil i bobl Cymru.
Bydd y grant hwn yn galluogi ein rhwydwaith i ganolbwyntio ar grwpiau sydd wedi'u tangynrychioli, gan sicrhau bod datblygiadau mewn atal, diagnosis a thriniaeth yn cyrraedd y rhai sydd eu hangen fwyaf.
Meddai'r Athro Christopher George, Cyd-arweinydd y Rhwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol: "Clefyd cardiofasgwlaidd yw lladdwr mwyaf y genedl hon. Mae'r wobr hon, y gyntaf o'i math i Gymru, yn adlewyrchu hyder cryf asiantaeth ymchwil iechyd y DU yng ngalluoedd ac arbenigedd ymchwilwyr o Rwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol Cymru i gael effaith wirioneddol ar ganfod, trin ac atal pwysedd gwaed uchel a cholesterol uchel yn y boblogaeth.
Rydym yn falch iawn o fod yn rhan graidd o'r consortiwm hwn ledled y DU sy'n canolbwyntio ar ddatblygu strategaethau arloesol a newydd i fynd i'r afael â'r broblem iechyd fawr hon. Mae'r cyllid hwn yn hwb enfawr i'n gwaith yn y maes hwn a bydd o fudd i bobl Cymru a thu hwnt."
Ychwanegodd yr Athro Barry McDonnell, Cyd-arweinydd y Rhwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol: "Rydym yn hynod falch o fod yn llwyddiannus wrth ddod yn rhan o'r rhaglen nodedig hon, a ariennir gan NIHR. Mae mynd i'r afael ag anghydraddoldebau mewn iechyd cardiofasgwlaidd yma yng Nghymru yn ffocws strategol mawr ein Rhwydwaith Ymchwil Cardiofasgwlaidd Cenedlaethol. Bydd gweithio fel rhan o'r consortiwm hwn yn y DU a chael y cyllid sylweddol yn galluogi ein timau i ysgogi effaith sylweddol yma yng Nghymru ac ar draws y DU."
Dywedodd Dr Jonathan Moore, Deon Ymchwil ar gyfer y Coleg Meddygaeth ac Iechyd ac arweinydd Bangor ar gyfer yr NCRN: “Dyma newyddion gwych i ymchwil cardiofasgwlaidd yng Nghymru. Rydym yn edrych ymlaen at weithio’n agos gyda’n partneriaid er mwyn gwneud gwahaniaeth gwirioneddol i iechyd pobl ledled Cymru.”
